Günün sabit bir saatini seçin
Yirmi dakika, her gün, aynı saatte. Yatmadan önceki zaman çoğu evde en kolay korunan dilim. Süreyi uzatmaya çalışmayın; düzenli yirmi dakika, haftada bir yapılan bir saatten kat kat değerli.
Yıl boyunca velilerden en çok duyduğum soruları ve evde işe yaradığını gördüğüm birkaç pratiği burada topladım. Hiçbiri kural değil; her çocuk kendi hızında.
Bir çocuk günün altı saatini benimle, geri kalanını sizinle geçiriyor. Bu yüzden sınıfta kurduğum düzenin evde karşılığı yoksa, o düzen yarım kalıyor. Aynı şekilde evde verdiğiniz emeğin okulda karşılığı yoksa siz yoruluyorsunuz. İkimizin de işini kolaylaştıran şey, aynı şeyi aynı dille söylememiz.
Bu sayfadaki önerilerin hepsi ikinci sınıf düzeyine göre yazıldı. Çocuğunuzla ilgili özel bir durum varsa lütfen genel tavsiyelere değil, bana yazdığınız bir e-postaya güvenin — sınıftaki halini görerek daha isabetli konuşabiliriz.
Okuma alışkanlığı öğütle değil, tekrarla ve örnekle kurulur. Aşağıdaki dördü, birlikte uygulandığında en çok işe yarayanlar.
Yirmi dakika, her gün, aynı saatte. Yatmadan önceki zaman çoğu evde en kolay korunan dilim. Süreyi uzatmaya çalışmayın; düzenli yirmi dakika, haftada bir yapılan bir saatten kat kat değerli.
Sizin "faydalı" bulduğunuz kitap, onun sıkıldığı kitap olabilir. Bırakın kendi seçsin — çizgi roman da olur, hayvan ansiklopedisi de. Amaç önce okumayı sevdirmek; içerik zenginliği sonra gelir.
"Kahramanın adı neydi?" yerine "Sen olsan ne yapardın?" diye sorun. Birincisi kontrol, ikincisi sohbet. Sohbete dönüşen okuma sürüyor, kontrole dönüşen okuma bitiyor.
En etkili yöntem bu. Elinde telefon olan bir yetişkinin "kitap oku" demesi çocukta karşılık bulmuyor. Aynı odada, aynı anda, herkesin bir şey okuduğu yirmi dakika kurabilirseniz gerisi kendiliğinden geliyor.
Masa olmak zorunda değil; mutfak masasının bir ucu da olur. Önemli olan her gün aynı yerde ve televizyonun açık olmadığı bir ortamda oturması.
Çocuğun eve gelir gelmez ödeve oturması genelde verimsiz olur. Önce bir saat dinlenme, oyun ve yemek; sonra ödev. Ama akşam geç saate de bırakmayın.
Bitince bir bakın, ama yanlışı silip düzeltmeyin. Yanlış yapılmış ödev bana bilgi verir; kusursuz ama velisi tarafından düzeltilmiş ödev vermez.
İkinci sınıfta ödev otuz–kırk dakikayı geçmemeli. Sürekli uzuyorsa sorun çocuğun tembelliği değil, muhtemelen anlamadığı bir konudur. Bana yazın, birlikte bakalım.
"Arkadaşın yaptı, sen niye yapamıyorsun?" cümlesi hiçbir çocuğu çalışkanlaştırmadı. Kıyas, çocuğu çalışmaktan değil ama denemekten vazgeçirir.
Ödev bittiğinde ertesi günün çantasını kendisi hazırlasın. Unuttuğu gün sonucuna katlanması, sizin hatırlatmanızdan daha çok öğretiyor.
Velilerin en çok zorlandığı konu bu. Ekranı hayattan tamamen çıkarmak ne mümkün ne de gerekli; ama ekranın çocuğun uykusunu, yemeğini ve oyununu kemirmeye başladığı noktada müdahale gerekiyor.
İkinci sınıf çocuğunda dikkat süresi zaten kısadır. Hızlı kesmeli, sürekli uyaran veren içerikler bu süreyi daha da kısaltıyor. Sınıfta en çok zorlanan çocukların, akşamları en geç yatan çocuklar olması tesadüf değil.
E-posta: En hızlı ulaşabileceğiniz yol. Genellikle aynı gün içinde yanıt veriyorum.
Yüz yüze görüşme: Okul idaresinin belirlediği haftalık veli görüşme saatinde okuldayım. Gün ve saati yıl başındaki veli toplantısında paylaşıyorum; gelmeden önce bir e-posta atarsanız konuya hazırlıklı olurum.
Ders saatleri: Ders sırasında mesajlara yanıt veremiyorum. Acil bir durum varsa lütfen okul idaresine ulaşın.
İletişim sayfasıHayır. İkinci sınıfta önemli olan hız değil, anlamadır. Hızlı ama anlamadan okuyan bir çocuk, yavaş ama anlayarak okuyandan geride sayılır. Hız, anlama yerleştikten sonra kendiliğinden gelir. Endişelenmeniz gereken durum, çocuğun okuduğu paragrafı kendi cümleleriyle anlatamamasıdır.
Yanında olun ama yerine yapmayın. Aynı odada kendi işinizi yapmanız, çocuğa hem güven hem de örnek verir. Tıkandığında cevabı söylemek yerine "sence buradaki soru ne istiyor?" gibi yönlendirici bir soru sorun. Yıl ilerledikçe bu mesafeyi biraz daha açmayı hedefleyin; ödevin sahibi çocuk olmalı.
Önce bana haber verin. Sınıf içindeki oturma düzenini, grup çalışmalarındaki eşleşmeleri bu bilgiyle düzenleyebilirim; çoğu zaman doğru bir sıra arkadaşı meseleyi kendiliğinden çözüyor. Evde ise çocuğu "git oyna" diye zorlamak yerine, bir arkadaşıyla kısa ve planlı buluşmalar ayarlamak daha iyi sonuç veriyor.
En hızlı yol numaram sizde varsa arayın. Ders saatleri içinde mesajlara yanıt veremediğim için, acil olmayan konuları yazılı iletmenizi rica ediyorum. Numaram yoksa k.cokol@gmail.com adresine mail gönderebilir veya Telegram adresimden iletişime geçebilirsiniz.
Evet, ama süreden önce içeriğe ve zamana bakın. Yatmadan önceki bir saat ekransız geçsin; ekran, yemek masasının ve ödev saatinin dışında kalsın. Kuralı çocukla birlikte koyup görünür bir yere yazdığınızda uygulaması çok daha kolay oluyor — çünkü her akşam yeniden pazarlık konusu olmuyor.
İkinci sınıfta genellikle gerekmez. Bir konuda gerçekten çocuğun ihtiyacı olduğunu düşünüyorsanız önce ona ek ödevler verelim, sınıf içindeki etkinliklere katılımını gözlemleyerek ona uygun bir ders çalışma programı yapalım halen de sonuç alamazsanız piyasadaki yasal etüt merkezleri vb. yerlerden araştırma yaparak çocuğunuza özel ders aldırabilirsiniz. Ben özel ders vermem, özel ders verilmesine aracılık etmem.
Çocuğunuzla ilgili her konuyu konuşabiliriz. Kısa bir e-posta yeterli — hangi konuda yazdığınızı belirtirseniz daha hazırlıklı dönerim.